Code 46 

Sinds producent, scenarist en regisseur Michael Winterbottom in 1995 met zijn zwarte komedie Butterfly Kiss de goegemeente tegen de schenen schopte, realiseerde hij tal van andere films. Ondanks het pijlsnelle tempo is zijn oeuvre van hoog niveau en thematisch extreem uiteenlopend. De boekverfilming Jude, het oorlogsdrama Welcome to Sarajevo, de western The Claim, de rockumentary 24 Hour Party People en de semi-documentaire In This World. Hij schuwt overduidelijk geen enkel genre en wordt terecht een van de meest interessante Britse filmers van zijn generatie genoemd.

Het ongewone liefdesverhaal Code 46 speelt zich af in een mysterieuze nabije toekomst. De bevreemdende maatschappij is opgedeeld in moderne, zeer futuristische steden waar de multinationals alles onder controle hebben. Deze zones worden bevolkt door zogenaamde gelegitimeerde personen. Daarbuiten is het een chaotische, gevaarlijke woestenij en in de sloppenwijken houden zich voornamelijk de niet-mensen op. Reizen kan enkel op vertoon van een legale ‘papel’ -een soort hightech pasje- dat aan de talrijke stedelijke controleposten nauwgezet wordt gescand. In deze ‘big brother’-samenleving draait uiteraard alles om deze felbegeerde papellen. William, een gespecialiseerde verzekeringsrechercheur, wordt voor 24 uur naar de miljoenenstad Shanghai gestuurd om daar een fraude met deze papellen uit te spitten bij de firma Sphinx. Zijn onderzoek verloopt doorgaans heel vlot omdat hij is ingespoten met een empathievirus. Daardoor voelt hij onmiddellijk wat de verdachten denken. Wanneer hij Maria ontmoet weet hij dus direct dat ze verantwoordelijk is voor de grootschalige vervalsingen. Hij wordt verliefd en weigert om haar over te leveren aan zijn opdrachtgevers. Ze beleven een wild en passioneel avontuur maar omdat de bevolking grotendeels afstamt van gekloonde wezens, mogen partners met een overeenkomend genetisch patroon geen kinderen hebben. Als dat toch gebeurt, wordt code 46 van kracht en grijpt de overheid drastisch in.

Code 46 is een intrigerende, knap gestileerde, subtiele en romantische maar wat koele arthouse sciencefictionfilm die af en toe sterk doet denken aan Steven Spielbergs Minority Report en Ridley Scotts Blade Runner. Opmerkelijk is Winterbottoms sterk waarschuwende en neerslachtige toekomstbeeld dat hij beklemmend realistisch en met veel oog voor detail situeert op bestaande locaties. Hij filmt op zijn gekende indringende en kinetische manier. De adembenemende fotografie en de aanstekelijke functionele muziek geven deze droefgeestige SF-prent een optimistisch ondertoontje. Jammer is de té expliciete en geforceerde melo-eindscène. Maar de boomlange Tim Robbins en de krampachtige Samantha Morton schitteren daarentegen als het Orwelliaans liefdespaar dat wil ontsnappen aan de onontkoombare greep van het dominante establishment.

Genre: Drama, romance, scifi, thriller
Jaar: 2003
Regisseur: Michael Winterbottom
Cast: Tim Robbins, Samantha Morton, Om Puri
Land: Verenigd Koninkrijk, Verenigde Staten
Speelduur: 93 minuten