Birahima woont met zijn moeder in het noorden van Ivoorkust. Wanneer zij overlijdt, wordt de weesjongen naar Liberia gestuurd, waar hij in de toekomst bij zijn tante zou moeten gaan wonen. Dit plan mislukt echter al snel wanneer hij en anderen onderweg worden overvallen door een rebellengroep. Sommigen worden ter plekke gedood, Birahima wordt gespaard en moet daarvoor worden opgeleid tot kindsoldaat. De meegereisde Yacouba wordt door de kolonel benoemd tot fetisjpriester, nadat deze beweert dat hij met zijn magie de strijders kan beschermen. In werkelijkheid lukt het de twee om zich binnen de groep te handhaven. Maar hoe verder ze reizen, hoe meer ze van zichzelf verwijderd raken en daarbij het risico lopen zichzelf te verliezen.
Moeten animatiefilms knalgekleurde en oppervlakkige kinderentertainment zijn? Dit vooroordeel is al meermaals overtuigend weerlegd, zonder daarbij te vervallen in grove brutaliteit of goedkope grappen. Een van de inhoudelijk sterkste animatiefilms sedert lang is beslist Allah N’est Pas Obligé van regisseur Zaven Najjar, een Europese coproductie over een jongen die kindsoldaat wordt en zich verbazingwekkend snel aan een leven vol geweld aanpast.
Voor sommigen zal de inhoud van de film bekend voorkomen. Het gaat trouwens om de verfilming van de gelijknamige roman van Ahmadou Kourouma, die in 2000 werd gepubliceerd en met meerdere prijzen werd bekroond. Waarom het boek pas een kwart eeuw later werd verfilmd, is niet helemaal duidelijk, evenmin waarom men voor de adaptatie naar het grote scherm een animatiefilm koos. Het verhaal had net zo goed als live action kunnen werken, temeer omdat het medium niet echt of speciaal wordt benut. Toch is het enerzijds tijdloos en anderzijds voor een hedendaags publiek zeker heel spannend. Wie de roman niet kent en dus niet vertrouwd is met de inhoud, kan in deze geanimeerde versie best meeleven met wat er met Birahima zal gebeuren. Zal hij hier ongedeerd uitkomen? En zo ja, wat is de prijs die hij daarvoor moet betalen?
De film is ook een portret van de Afrikaanse landen waar de protagonisten doorheen reizen. Tussen 1989 en 2003 waren daar meer dan 50.000 kindsoldaten actief. Maar ook het koloniale erfgoed schemert voortdurend door, wanneer het lijden van de personages wordt teruggevoerd op het verleden. Toch is Allah N’est Pas Obligé geen droge geschiedenisles, maar blijft hij dicht bij de personages. Het resultaat raakt vaak, is soms verdrietig en is vaak ook schokkend. Geweld is hier immers dagelijkse kost en het individu telt nauwelijks mee. Hoe meer tijd de jongen in deze omgeving doorbrengt, hoe groter de dreiging van verharding wordt. Sommige van deze kindsoldaten nemen de cynische omgang met mensenlevens gretig over en beseffen nauwelijks nog wat ze eigenlijk doen.
Eenvoudig of triviaal is deze animatiefilm, die in competitie liep op het Annecy Film Festival 2025, helemaal niet. Het publiek wordt behoorlijk op de proef gesteld. Toch is dit oorlogsdrama zeker de moeite waard. Dat komt tevens door de knappe visuele taal. Allah N’est Pas Obligé heeft krachtige beelden waarin idylle en verschrikking dicht bij elkaar liggen. Technische wonderen moet je niet verwachten want het is eigenlijk een relatief kleine productie. Regisseur Zaven Najjar, die hiermee zijn langspeeldebuut maakt, slaagt er wel in om met de beschikbare middelen een sfeervol werk te creëren met straffe inhoud dat bovendien nog lang nazindert en dus zeker aan te raden is voor een groot publiek.
Genre: animatie
Jaar: 2025
Regisseur: Zaven Najjar
Cast: Thomas Ngijol, Annabelle Lengronne, Marc Zinga, Chris Aboubacar Hanta Traoré
Land: Frankrijk, Luxemburg, België, Canada
Speelduur: 80 minuten
