Jean Boyers Coiffeur Pour Dames uit 1952 bewijst dat je voor een meesterlijke Franse satire geen existentialistische Nouvelle Vague-zwaarmoedigheid of intellectueel navelstaren nodig hebt, maar simpelweg de rubberen grimas en de onweerstaanbare charme van Fernandel. Deze bruisende bioscoophit herinnert eraan dat een vederlichte klucht in de juiste handen kan transformeren tot een vlijmscherpe sociologische parodie.
Boyer, een absolute vakman van de Franse amusementsfilm, regisseert deze zinderende komedie met een jazzy ritme dat zestig jaar later nog steeds sprankelt als een glas ijskoude champagne. Het is een zwierig en speels succesverhaal dat met een flinke knipoog, een moordend tempo en een flinke dosis pikante ironie door de Parijse high society raast.
Het plot is even absurd als briljant in al zijn eenvoud: Marius (Fernandel), een ongecompliceerde doch ambitieuze schapenscheerder uit het zonovergoten Zuiden, besluit dat zijn roeping niet in de rurale weiden ligt, maar in de metropolen. Via een hilarische omweg als hondentoiletteur bij ‘Le Caniche Élégant’ schopt hij het onder het chique pseudoniem Monsieur Mario tot de meest begeerde topkapper op de Champs-Élysées.
Waarom? Omdat Mario beschikt over een mythische, bijna bovennatuurlijke touch waarmee hij niet alleen haren modelleert, maar de volledige Parijse vrouwelijke elite in een staat van absolute extase en katzwijm brengt. Wanneer de roem, de rijkdom en de opdringerige minnaressen hem echter boven het hoofd stijgen en hij zijn trouwe, nuchtere echtgenote Aline (Blanchette Brunoy) dreigt te verliezen, dreigt zijn modieuze kaartenhuis met een luide knal in te storten.
Hoewel sommigen deze komedie boulevardtheater op celluloid vonden, getuigt Boyers film juist van een ijzersterk cinematografisch vernuft en een feilloze komische timing. Vanaf de vroege scènes waarin het rurale Zuid-Frankrijk botst met het hypermoderne, decadente naoorlogse Parijs, hanteert Boyer de camera als een speelse voyeur. De film fungeert onbedoeld als een schitterend en degelijk tijdsdocument van de prille Franse consumptiecultuur van de jaren 50.
De kapsalons zijn vormgegeven als bombastische, futuristische paleizen vol spiegels en chroom, waarin de ijdelheid tot religie is verheven. De verbale pingpongwedstrijden en de gewaagde dialogen vol dubbelzinnige, seksueel getinte kwinkslagen vliegen je om de oren, waarbij Fernandel zijn befaamde ‘paardenlach’ inzet als een komisch massavernietigingswapen.
Onder die kluchtige, met Zuid-Frans accent doorspekte bovenlaag schuilt bovendien een verrassend scherpe en degelijk onderbouwde klassen- en genderkritiek. Boyer gebruikt het personage van Mario om de hypocrisie en de emotionele leegte van de Franse bourgeoisie genadeloos te fileren.
Terwijl de rijke heren in de film denken dat ze met hun geld en status de wereld regeren, zijn het de vrouwen die via de roddels, de intriges en de transformaties in Mario’s stoel de échte machtsverhoudingen in Parijs bepalen. Mario is weliswaar de gevierde hartenbreker, maar is tegelijkertijd een gevangene van zijn eigen commerciële succes en de grillen van zijn rijk cliënteel. Coiffeur Pour Dames is een absolute must-see want het is een zwierig, scherpzinnig en heerlijk amoraal monument dat bewijst dat de beste humor vaak te vinden is daar waar de ijdelheid wordt geknipt en geschoren.
Genre: komedie
Jaar: 1952
Regisseur: Jean Boyer
Cast: Fernandel, Renée Devillers, Arlette Poirier, Blanchette Brunoy
Land: Frankrijk
Speelduur: 87 minuten
Coiffeur Pour Dames
