De schoolomgeving is voor de Oekraïense cineaste Kateryna Gornostai geen onbekend terrein: haar prijswinnende regiedebuut Stop-Zemlia speelde zich er al af. Waar dat debuut nog fictie was, gooit ze het met Timestamp over een andere boeg. Gedurende een jaar volgt ze schoolkinderen in verschillende scholen in Oekraïne tijdens het conflict met Rusland – zowel scholen aan het front als scholen die van het oorlogsgeweld gespaard blijven.
De titel Timestamp verwijst naar het moment waarop een slagaderlijke bloeding wordt afgekneld. Die techniek wordt de Oekraïense schoolgaande jeugd al op jonge leeftijd aangeleerd en kan levens redden bij oorlogsslachtoffers.
In losse, van elkaar onafhankelijke scènes toont Gornostai de veerkracht van scholen en vooral van leerkrachten, die hun klas tot een vertrouwde plek proberen te maken voor hun leerlingen – wat niet altijd evident is in een land dat gebukt gaat onder agressie van een buurland. De focus blijft nadrukkelijk op het schoolleven zelf liggen, waardoor de oorlog enkel voelbaar is via verwoeste leslokalen en het afgaan van het luchtalarm.
De documentaire werd gefilmd in 2023–2024. Gornostai kon rekenen op haar vaste crew, met wie ze al samenwerkte voor haar langspeeldebuut. De angst tijdens het filmen was voortdurend aanwezig, maar levensbedreigende situaties bleven voor haar en haar team gelukkig uit. Bovendien werden ze met open armen ontvangen door schooldirecties en leerlingen. De afstand tot het front van de verschillende filmlocaties wordt telkens bij het begin van een scène vermeld. De drijfveer van de film is duidelijk: het leven gaat verder, hoe moeilijk de omstandigheden ook zijn. EHBO-lessen en schuilen tijdens luchtalarm lijken er haast de normaalste zaak van de wereld geworden.
Timestamp beleefde zijn wereldpremière op het Internationaal Filmfestival van Berlijn en werd er genomineerd voor de Gouden Beer. De documentaire kwam mede tot stand met steun van de non-profitorganisatie Osvitoria, die het recht op onderwijs in oorlogsgebieden hoog in het vaandel draagt en optrad als uitvoerend producent. Waar 2000 Metres to Andriivka van Mstyslav Chernov de waanzin van het conflict tussen Oekraïne en Rusland toont, laat Timestamp vooral de veerkracht van een bevolking in een conflictgebied zien.
Zonder voice-over of interviews gaat er een bijzondere kracht uit van de in beeld gebrachte schoolkinderen. Timestamp verdient dan ook de aandacht en is de aankoop meer dan waard.
Genre: documentaire
Jaar: 2025
Regisseur: Kateryna Gornostai
Cast: Olha Bryhynets, Valeriia Hukova, Borys Khovriak
Land: Oekraïne, Luxemberg, Frankrijk, Nederland
Speelduur:125 minuten
