Bij elk festival genieten avant-premières van grote cineasten met klinkende sterren of Cannes/Berlijn favorieten de grootste publieksbelangstelling. Net als in Gent zorgden tijdens de VIENNALE o.a. The Mastermind, Father Mother Sister Brother, After the Hunt, Bugonia of The Voice of Hind Rajab daarvoor. Vele festivalbezoekers gaan er prat op dat ze de film reeds zagen vooraleer ze in de reguliere zalen te zien zijn.
De VIENNALE-editie van dit jaar werd afgesloten met een dank aan het publiek door festivaldirecteur Eva Sangiorgi en What Does That Nature Say To You van de vrolijke chroniqueur Hong Sang-soo. In deze film toont de Zuid-Koreaanse regisseur zich weer een meester in het koppelen van vragen en inzichten aan alledaagse gebeurtenissen en het op een ongedwongen manier verkennen daarvan.
Alledaagse gebeurtenissen keerden veelzijdig terug in het filmaanbod van dit jaar. Drie kleinere maar daarom niet mindere films vielen in deze categorie op. Met Le Rendez-vous de l’été zet Valentine Cadic een aardig debuut neer. De Olympische Spelen van Parijs vormen de achtergrond voor een bescheiden filmverhaal dat zich sterk optrekt aan zijn actrice Blandine Maudec. Ze portretteert met openhartigheid en duidelijke vriendelijkheid een Normadische jonge vrouw wier leven ondanks kleine dwalingen en alle begankenis om haar heen niet noemenswaardig verstoord wordt. Cadic dist een fijngevoelige mijmerende film op. Het zou te makkelijk zijn om Le Rendez-vous de l’été zo maar een lichte film te noemen gezien ze in haar film niet schuwt om ons er terzijde aan te herinneren dat achter de glinsterende façade en het collectief enthousiasme bij zulk een OS-evenement ook dikwijls nogal twijfelachtige sociale aspecten schuilen.
Een totaal andere zomerse vertelling komt van de oorspronkelijk Russische filmmaakster Natasia Korkia. In Korotkoe leto (Short Summer) loopt de tweede Tsjeteense oorlog doorheen een rustig en visueel prachtig opgebouwd vakantieverblijf op de buiten. De achtjarige Katya, met kinderlijke tover gespeeld door Maiia Pleshkevich, brengt in een pietluttig afgelegen dorpje de zomervakantie door met haar grootouders. Dat er een moordende ex-militair met PTTS in de buurt rondloopt en haar opa en oma op scheiden staan, neemt haar kort zomerplezier en de guitige momenten met haar speelkameraadjes niet weg. Korkia, die reeds met haar documentaires internationale aandacht verwierf, toont met dit fictiedebuut haar kracht als een persoonlijke en zelfverzekerde cineaste. Haar beelden tonen de langzame teloorgang van de volwassenen, veroorzaakt door de instabiliteit van het land en het gebrek aan zorg, terwijl de kinderen rondzwerven met een idyllische fantasie. Short Summer is een delicate ingetogen film die op een rustig tempo en in opeenvolgende prachtige sequenties je meeneemt in een (barre) wereld gezien door de ogen van een kind.
Een van de wonderlijke films van het festival was zeker Tóc, Giây và Nuóc (Hair, Paper, Water …). Samen met met zijn vriend Truong Minh Quy, die de internationale filmwereld reeds verbaasde met de opmerkelijke prenten Viet and Nam (2024) en The Tree House (2019), realiseerde de Belg Nicolas Graux een pareltje. Hun film is een warme ode aan een levenslustige oudere vrouw uit een klein, afgelegen Vietnamees dorpje. Zelf opgegroeid in een grot draagt ze nu taal en levenswijsheid bij aan haar nakomelingen (en de kijker). Haar primitief bestaan en de jaarlijkse overstromingen baren haar geen zorgen. Ze zorgt met veel liefde voor haar nakomelingen, ook al wonen sommigen in de stad. Met een vintage Bolex camera en 16mm Kodak filmstock creëren beide filmmakers een observatierijke en overweldigende mooie semi-documentaire waarin herinnering, droom, poëzie en realiteit hand in hand gaan. Zonder bombarie wijst de film ook op milieuaspecten en de economische ongelijkheid binnen Vietnam. Hun filmtechnische keuze zorgt gelijk voor een unieke esthetiek die dwars staat tegenover het gladde, perfecte en alles tonende digitale beeld. Tóc, Giây và Nuóc is zowel in thema als in vorm passionele cinema. Goed om van de cineasten te vernemen dat Dalton Distribution de film in de Belgische zalen zal brengen.
Bewuste visuele imperfectie ligt evenzo aan de basis van de evengoed eigenaardige film Dry Leaf waarin een zoektocht naar een verdwenen sportfotografe je langs talrijke Geogrgische voetbalvelden leidt. Alexandre Koberidze, die zich reeds in de kijker wist te zetten met What Do We See When We Look At The Sky (2021), leidt je met een oertype Ericson Sony phone-camera doorheen plaatsen en landschappen in Georgië. Een fantastische reis waarin lijnen, cirkels, landschappen en toevallige ontmoetingen meer aandachtspunt zijn dan de geveinsde opdracht. Koberidze’s misschien ietwat te lang uitgesponnen filmreflectie zorgt voor een bijzondere impressionistische oogstreling die niet nauwkeurig alles toont maar je beeldsprakig transporteert. Tijdens het bekijken van de film kon ik het niet laten om aan onze hooggewaardeerde Belgische kunstschilder Raoul De Keyser te denken.
Vooraleer een punt te zetten achter dit beknopt verslag over de VIENNALE wil ik nog even aandacht geven aan de harde realiteit die Laura Poitras (All The Beauty and The Bloodshed uit 2022) en Mark Oberhaus samenbracht in hun onrustbarende documentaire Cover-Up. Woord en beeld geven beiden aan de roemruchte Amerikaanse onderzoeksjournalist Seymour Hersh die reeds jaren een doorn in het oog is van hoogstaande Amerikaanse politici. Zonder schroom legde en legt hij nog steeds waarheden bloot en blijft hij zich zolang het nog kan en ondanks alles zich weren voor de onthullende waarheid. Zeker de moeite om hiervoor even Netflix in te schakelen. Groeten uit Wenen.
The Chronology of Water
Cover-Up
Goodbye June
The Housemaid
