Mel Brooks: The 99 Year Old Man! 

Omcirkel 28 juni alvast in jullie agenda, want niemand minder dan schrijver, regisseur, acteur en producent Mel Brooks viert dan zijn 100ste verjaardag. HBO Max trapt de feestelijkheden nu al af met Mel Brooks: The 99 Year Old Man! Deze tweedelige documentaire neemt de kijker niet alleen mee door de veelzijdige carrière van Melvin Kaminsky – zoals Brooks’ echte naam luidt – maar werpt ook een blik op zijn jeugd, familieleven en vriendschappen.

Regisseurs Judd Apatow en Michael Bonfiglio doken daarvoor niet alleen in de archieven, maar klopten ook aan bij tal van talking heads: van comedians als Ben Stiller, Adam Sandler en Sarah Silverman, regisseurs als Peter Farrelly en Barry Levinson, tot acteurs met wie Brooks samenwerkte, zoals Bill Pullman en Cary Elwes. Ook zijn kinderen en kleinkinderen komen aan het woord. Brooks zelf mocht uiteraard niet ontbreken. Bijna een eeuw oud, maar nog altijd even scherpzinnig en ad rem als het jonge veulen dat hij was aan het begin van zijn loopbaan.

Deel één van Mel Brooks: The 99 Year Old Man! focust zich aanvankelijk op zijn jeugd en militaire dienst, om daarna in te zoomen op de start van zijn carrière, onder meer bij Sid Caesar, en de moeizame jaren die daarop volgden. Hij leert ook Carl Reiner kennen, met wie hij niet alleen de sketchreeks The 2000 Year Old Man op poten zet, maar vooral een intense vriendschap ontwikkelt. Het is aandoenlijk om te zien hoe de twee oude knarren na de tegenslagen des levens steun vinden bij elkaar en elke avond samen, al tv-kijkend en bijpratend, hun maaltijd verorberen. Even aangrijpend zijn de momenten waarop Carl Reiners zoon, de onlangs overleden Rob Reiner, hierover getuigt.

Het eerste luik behandelt vervolgens Brooks’ grote Hollywooddoorbraak met The Producers, gevolgd door de flop The Twelve Chairs, en sluit af met de box office-hit Blazing Saddles: een westernkomedie waarin het n-woord veelvuldig aan bod komt. De rest van zijn rijkelijk gevulde filmografie, zowel voor als achter de camera, wordt in de tweede aflevering in de schijnwerpers gezet. Young Frankenstein, Robin Hood: Men in Tights, Spaceballs… ze passeren allemaal de revue.

Ook zijn zegetocht op Broadway met de theateradaptatie van The Producers – goed voor maar liefst twaalf Tony Awards, nog steeds een record – en zijn invloed als producent krijgen de nodige aandacht. Die laatste verdienste valt niet te onderschatten. Zo zag Brooks als een van de eersten het potentieel van David Lynch en David Cronenberg. Zonder zijn steun en inbreng hadden zij waarschijnlijk niet plaatsgenomen op de regiestoel van respectievelijk The Elephant Man en The Fly.

Wat echter het meest in het oog springt in beide episodes, is de liefde voor zijn tweede vrouw Anne Bancroft. Liefst 41 jaar, tot aan haar dood in 2005, waren ze gelukkig getrouwd en bleef humor een essentieel element van hun relatie.

Mel Brooks: The 99 Year Old Man! is uiteindelijk een warm eerbetoon aan een schalkse man met een blijvende invloed op satire en parodie. De documentaire wisselt familiale en vriendschappelijke momenten af met een blik achter de schermen en een overzicht van zijn greatest hits. Ook zijn tekortkomingen als vader worden – met respect – niet verzwegen.

Zo vormt Mel Brooks: The 99 Year Old Man! een mooi vertrekpunt om het Mel Brooks-jaar in te zetten en ons alvast reikhalzend te doen uitkijken naar wat nog komt. De filmlegende mag zich binnenkort een eeuwling noemen, maar bruist nog steeds van energie en is volop plannen aan het smeden voor Spaceballs 2 en een vervolg op Young Frankenstein. Laat maar komen, want humor kunnen we in deze tijden zeker gebruiken.

Genre: documentaire
Jaar: 2026
Regisseur: Judd Apatow, Michael Bonfiglio
Cast: Mel Brooks, Carl Reiner, Rob Reiner, Anne Bancroft
Land: Verenigde Staten
Speelduur: 219 minuten