Een van de belangrijkste literaire werken ooit is De Goddelijke Komedie van Dante Alighieri. Het originele handgeschreven manuscript van de Italiaanse dichter zou dan ook van onschatbare waarde zijn. Ingehuurd door een mafiabaas moet auteur en Dante-expert Nick Tosches de authenticiteit van zo’n manuscript verifiëren. Al moet het daarvoor eerst nog van de huidige eigenaar worden “bevrijd”.
Terwijl buiten het inferno blijft blakeren, zoeken wij binnen wat verkoeling en hopen we die bij een streamer te vinden. Waarom dan niet het nieuwe In the Hand of Dante? Dante Alighieri’s fictieve tocht door de rijken van de dood heeft door de eeuwen heen talloze schrijvers geïnspireerd, onder wie Nick Tosches. Zijn derde roman vormde de basis voor deze gelijknamige verfilming, die op Netflix verscheen.
Een zoektocht naar het originele manuscript van dit wereld veranderende werk, met een gefictionaliseerde versie van de auteur als protagonist: spreekt meteen tot de verbeelding. Alleen al die keuze voor een hoofdpersonage creëert een aantrekkelijke parallel met het middeleeuwse gedicht en wekt de verwachting van een boeiend staaltje metafictie. En dan hoef je enkel nog maar de cast te bekijken om zin te krijgen in deze odyssee.
In handen van regisseur Julian Schnabel wordt de historische metafictieroman een lijvige misdaadfilm van tweeënhalf uur, waarin het verhaal wordt opgesplitst tussen zijn twee centrale figuren. In een zwart-witvertelling volgen we eerst nog even maffiahuurmoordenaar Louie (Gerard Butler), voordat hij de protagonistenfakkel doorgeeft aan Nick Tosches (Oscar Isaac). Kleur is dan weer voorbehouden aan de uitstapjes naar het middeleeuwse verleden, waar we Dante Alighieri zelf ontmoeten.
Twee tijdslijnen, verbonden door symboliek, liefdesthema’s en natuurlijk een overlappende cast. Zo vertolkt Oscar Isaac beide schrijvers, telkens met Gal Gadot aan zijn zijde als potentiële geliefde. Ook Gerard Butler duikt in beide verhaallijnen op, al ruilt hij zijn pistool in het verleden in voor een pausmijter. Langs prachtige zuiderse locaties en een gestaag groeiend aantal lichamen volgen we het volledige traject van het manuscript: hoe het werd ontdekt, wie het vandaag bezit en hoeveel moeite er moet worden gedaan om de authenticiteit ervan met zekerheid vast te stellen.
Tussendoor worden we steevast terug in de tijd gekatapulteerd voor een nieuwe episode uit Dante’s leven, telkens een stap dichter bij de geboorte van zijn meesterwerk. Het geheel wordt prachtig in beeld gebracht en subtiel ondersteund door een louter instrumentale soundtrack met klassieke invloeden.
Alles lijkt dus aanwezig om zelf een meesterwerk te worden. Was het maar zo. Alle goede hoop die de film bij aanvang oproept, wordt al snel overschaduwd door donkere wolken, en die nemen de vorm aan van bijzonder pompeuze dialogen. Mogelijk mikken ze op poëzie of zelfs een Shakespeareaanse grandeur, maar in de praktijk komen ze vooral pretentieus en onnatuurlijk over. Dat gevoel wordt alleen maar versterkt wanneer zowel Gal Gadot als Jason Momoa zich een weinig overtuigend Italiaans accent aanmeten.
Vooral Momoa weet in zijn rol niet te overtuigen. Hoewel hij in de juiste film vaak een meerwaarde kan zijn, voelt hij hier volledig miscast aan. Maar zelfs zonder de aanwezigheid van deze DCEU-alumni in twijfelachtige rollen zou de film moeite hebben om zijn beloftes waar te maken. Daarvoor is het verhaal simpelweg niet meeslepend genoeg en voelt de symboliek te geforceerd aan. Erger nog: ondanks hun inhoudelijke verband blijven de twee tijdslijnen aanvoelen als afzonderlijke verhalen. Alsof twee verschillende films met grove steken aan elkaar zijn genaaid.
Nee, deze verfilming is, net als het gedicht dat aan de basis lag van zowel het boek als de film, een lange tocht om door te worstelen. Alleen is De Goddelijke Komedie een tijdloos literair monument, terwijl In the Hand of Dante uiteindelijk vooral aanvoelt als het filmequivalent van een prachtige doos met opvallend weinig inhoud.
Genre: misdaaddrama, mysterie, thriller
Jaar: 2025
Regisseur: Julian Schnabel
Cast: Oscar Isaac, Gerard Butler, John Malkovich, Jason Momoa
Land: Verenigd Koninkrijk, Italië, Chili, Verenigde Staten
Speelduur: 153 minuten
