Het beginbeeld van deze Iraanse film uit 2025 is op z’n minst beklijvend te noemen: de camera zoomt in op een wachtzaal van een hospitaal vol vrouwen met witte besmeurde gezichten. De intrigerende proloog werpt retorische vragen op, maar kan de verwachtingen niet inlossen.
Mahnaz is een knappe, intelligente 40-jarige verpleegster en moeder van twee kinderen die na het overlijden van haar man onder hetzelfde dak woont als haar moeder en jongere zus Mehri. Mahnaz’ tienerzoon Aliyar is de enige mannelijke aanwezigheid in een overwegend matriarchale omgeving. Hier dreigt een einde aan te komen als Mahnaz onder de charme valt van Hamid, een flirterige ambulancier die haar eerst het hoofd op hol brengt en nadien tot een huwelijk aanspoort. Ondanks enkele alarmerende signalen stemt Mahnaz in met het huwelijksaanzoek, echter zonder haar kinderen hiervan op de hoogte te brengen. De prijs die zij hiervoor zal betalen, is hoog.
Tiener Aliyar is een echte belhamel. Zijn haantjesgedrag dwingt respect af bij zijn klasgenoten en de jongens in de wijk. Thuis voelt hij zich heer en meester en slaagt hij er telkens weer in om zijn moeder en zusje rond zijn vinger te draaien. Zijn escalerend probleemgedrag gaat niet onopgemerkt voorbij aan de aandacht van zijn schoolmeester en de schooldirecteur en na een zoveelste incident wordt Aliyar geschorst. Zelfs dan verzet Mahnaz zich met hand en tand tegen de beslissing en weigert zij in te zien dat haar onhandelbare zoon stilaan maar zeker op het slechte pad geraakt.
Wanneer Mahnaz onder dwang van Hamid toestemt om haar verlovingsfeest te houden zonder haar kinderen hiervan op de hoogte te brengen, gaan de poppen aan het dansen. De situatie escaleert volledig wanneer de kinderen tegen hun wil bij hun grootvader belanden en opgesloten raken. Ook Hamid ziet de wereld onder zijn voeten wegschuiven en verbreekt zijn gelofte. Zijn aandacht gaat nu meer uit naar Mahnaz’ knappe jongere zus Mehri.
Dat is buiten Mahnaz gerekend die als een woeste Medea ten strijde trekt tegen alle mannen die zij mede verantwoordelijk acht voor het onheil dat haar achtervolgt. Hoe mooi en sereen haar toekomst zich nog recent aftekende, hoe ellendiger en uitzichtlozer haar situatie wordt. Mahnaz zal gedwongen worden de confrontatie aan te gaan met haar verleden, met de verkeerde keuzes die zij maakte, met verraad en verlies, om tenslotte een moeilijke zoektocht naar gerechtigheid te beginnen.
Na zijn vorig familiedrama Leila’s Brothers dat wegens de selectie in 2022 op het Filmfestival van Cannes door het Iraanse regime gecensureerd werd en hem een gevangenisstraf van 6 maanden opleverde, keert de Iraanse regisseur Saeed Roustaee in 2025 terug naar Cannes met zijn favoriete thema: de vertrouwde familiecocon versus maatschappelijke spanningen. In Woman and Child hekelt Roustaee bovenal het aangeboren inherent gevoel van superioriteit dat bij de meeste Iraanse mannen overheerst, hun immoreel gedrag en het gebrek aan respect dat ze koesteren tegenover vrouwen. Achter de charismatische glimlach van Hamid schuilt een egoïstische, lafhartige en zelfs corrupte persoonlijkheid die zonder enige scrupules de achteloze Mahnaz een uiterst gemene streek toedient die mee haar toekomst zal bepalen.
Feminisme beheerst in grote mate de toon van de film. In zijn filmische queeste naar gerechtigheid in zijn vaderland kan en mag de belangrijke rol van vrouwen voor regisseur/scenarist Roustaee niet ontbreken. Maar ook de vrouwen gaan niet vrijuit. Zij dragen mee de schuld omdat zij hun zonen privilegiëren boven hun dochters en te vaak een oogje dichtdoen voor hun wandaden, waardoor deze zich boven elke autoriteit wanen.
Visueel blijft Roustaee trouw aan de kenmerkende stijl die reeds zijn vorige films markeerden: troosteloze interieurs met weinig of natuurlijk licht, grauwe tinten en een strikte, enigszins beklemmende cadrering die een gevoel van verstikking oproept.
En toch: er scheelt duidelijk iets aan deze film, ondanks alle goedbedoelde intenties. Hoe boeiend en beloftevol het eerste halfuur van de film ook evolueert, het mag niet baten. Zodra het noodlot in het verhaal toeslaat, slaat ook de toon van de film volledig om en stapelen de clichématige verhaalswendingen en onwaarschijnlijkheden zich op. Het scenario hangt hoe langer hoe meer met haken en ogen aan elkaar. Al snel bevinden we ons in de eerste de beste soap-serie waarbij we van de ene in de andere plotwissel terechtkomen.
Waar heeft Saeed Roustaee hier gefaald? Werd de regisseur gedwongen om een compromis te sluiten tussen een realistische, maatschappijkritische analyse en zuiver commercieel publieksvertier? De melodramatische schwung waar Woman and Child duidelijk onder lijdt is soms moeilijk te verdragen tijdens deze meer dan 2 uur durende familiekroniek. Alle goede intenties van deze moedige Iraanse regisseur ten spijt: we kwamen uit de bioscoop met een naar gevoel van indigestie.
Genre: drama
Jaar: 2025
Regisseur: Saeed Roustayi
Cast: Parinaz Izadyar, Payman Maadi, Soha Niasti
Land: Iran, Frankrijk, Duitsland
Speelduur: 131 minuten
