Zowat alle filmfanaten keken reikhalzend uit naar de nieuwste film van de Mexicaanse regisseur Alejandro G. Iñárritu die Tom Cruise wist te strikken voor een rol, die mijlenver uit diens comfortzone lijkt. Herinnert u zich Tropic Thunder nog waarin Cruise ronduit hilarisch was als Les Grossman, een megalomane filmproducer, voor velen de grappigste vertolking uit diens carrière? Vond u die film en het personage over the top? Well, you ain’t seen nothing yet, zolang u Digger niet zag. De film en de protagonist geven nieuwe definities aan het predicaat ‘prettig gestoord’. Lang geleden dat we een prent en een acteur zo zagen wervelen. Voor velen ongetwijfeld de bioscoopervaring van het jaar, maar Digger zal evenveel haters opleveren. Lees zo weinig mogelijk over Digger, als u hem nog niet zag. Wie onze kritieken leest, weet dat we amper iets over de inhoud prijsgeven en spoilers hartstochtelijk haten. Dus ultrakort: Tom Cruise ‘speelt’ het personage Digger Rockwell, een Trumpiaanse oliebaron die op het punt staat de planeet te verwoesten met zijn onverantwoorde beslissingen. Dat doet Cruise met verve, ook al wordt hij niet gediend door het sterkste scenario, nochtans neergepend door Iñárritu zelve.
“With Great Power Comes Great Deniability” zien we in de trailer verschijnen. Bombastisch en zwierend, bijwijlen weergaloos draagt Tom Cruise Digger. Je moet al van goeden huize komen om overeind te blijven naast deze vileine spraakwaterval. Desalniettemin slagen Riz Ahmed als de wat schlemiele wetenschapper en John Goodman als president van de Verenigde Staten daar wonderwel in. In kleinere rollen zijn ook klasbakken Jesse Plemons, Sandra Hüller, Michael Stuhlbarg en Robert John Burke als vanouds steengoed. Burke doet denken aan George C. Scott in Dr. Strangelove, een film waar Digger de kijker wel meermaals aan herinnert. Het werk van vaste cameraman Emmanuel Lubezki is zo mogelijk nog meer ongezien dan gewoonlijk, al doen sommige scènes ons verrassend genoeg denken aan de tableaus van de Zweedse maestro Roy Anderson (A Pigeon Sat on a Branch Reflecting on Existence). Digger werd gedraaid in VistaVision, een techniek die onder anderen Alfred Hitchcock in de jaren ’50 gebruikte voor kleppers als Vertigo, maar die vrij snel in onbruik raakte. Af en toe dook het procédé nog eens op zoals bij de hoge resolutie effecten in enkele Star Wars-episodes. De laatste jaren kende het een nieuwe opmars in films als The Brutalist, Bugonia, One Battle After Another en Wuthering Heights. VistaVision lijkt uitgevonden voor een duizelingwekkende film als Digger. Een laatste pluim geven we voor de uiterst originele soundtrack van de Britse multi-instrumentalist Cosmo Sheldrake (Galápagos), met nu en dan geluidseffecten die ons naar The White Lotus terug voerden.
Tot daar het goede nieuws en een brede waaier aan redenen om de film absoluut te gaan bekijken. Helaas valt er evenzeer wat te melden om Digger te mijden. Heel wat plotwendingen en zelfs een heel belangrijke die we onmogelijk kunnen onthullen werken totaal niet. De film sleurt zich het laatste halfuur naar het einde, waardoor we een gevoel kregen dat ons bij verscheidene films van de geniale scenarist Charlie Kaufman vaak overviel. Briljant idee, maar er schort wat aan de uitwerking. Metacinema kan verrukkelijk zijn als het werkt maar bijwijlen ondraaglijk en vervelend als de mayonaise niet pakt. Helaas geldt dat laatste bij Digger zeker naar het einde toe en ook al eerder bij enkele subplots en nevenpersonages. Digger is bij momenten in hetzelfde bed ziek als Bardo (Bardo, False Chronicle of a Handful of Truths), de Netflix-productie en vorige film van Alejandro G. Iñárritu.
‘Waarom geef je de film dan 3,5 op 5’ hoor ik u denken? Omdat ons hart voor cinema meer dan verblijd werd door Bardo en Digger. De liefde voor echte originele cinema waarvoor je naar de bioscoop moet gaan, is in beide gevallen abundant aanwezig. Digger is sterker door de acteerprestaties, de filosofische ondertoon van Bardo trok die film nog enigszins over de streep, al begrijpen we in beide gevallen dat sommige kijkers dat draken van films vinden. De niet mis te verstane Amerikaanse en internationale maatschappijkritiek die op een absurde en van de pot gerukte manier in Digger vervat zit, deed ons in een handvol scènes zelfs gieren van het lachen, al is het eerder om te wenen. Alleen al het lef en de originaliteit van regisseur en hoofdacteur maken uw ticket voor Digger de moeite waard.
Genre: zwarte komedie, drama, metacinema
Jaar: 2026
Regisseur: Alejandro G. Iñárritu
Cast: Tom Cruise, Riz Ahmed, John Goodman, Sandra Hüller, Michael Stuhlbarg, Jesse Plemons, Robert John Burke, Emma D’Arcy, Burn Gorman, Sophie Wilde
Land: Verenigde Staten
Duur: 129 minuten
