De Nederlander Frank van den Bogaart studeerde aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten in Gent (kortweg: KASK) en bleef, zoals zoveel oud-studenten, nadien in de Arteveldestad hangen. Hij werkte als assistent-regisseur mee aan verschillende kortfilms, waaronder Poppy’s Return en Old Birdie, en was daarnaast actief als assistent-monteur voor tv-series als 3Hz, wtFOCK en recent nog Badgast.
Zelf regisseerde hij met Dryad (2020) en Donkerster (2022) al twee kortfilms. Momenteel legt hij de laatste hand aan zijn derde project. De opnames van die folkhorrorfilm Bokmaan, met onder anderen Wim Willaert, zitten er inmiddels op, maar om de film te kunnen afwerken lanceerde Van den Bogaart een crowdfundingcampagne. De filmmaker hoopt daarmee 8.500 euro op te halen om de postproductie van zijn folkhorrorfilm, die thema’s als mannelijkheid en de manosfeer verkent, tegen januari af te ronden. De hoofdrollen in Bokmaan worden vertolkt door Bavo Buys en Gijs De Corte en productie is in handen van het Gentse Krater Films. Iets om naar uit te kijken, maar wij keken ook uit naar zijn filmtips. Tussen al zijn professionele bezigheden door vond Frank van den Bogaart nog de tijd om voor ons volgende fraai lijstje met sterke genretitels samen te stellen:
The VVitch: A New-England Folktale (Robert Eggers – 2015)
Toen ik The Witch voor het eerst zag, studeerde ik audiovisuele kunsten aan het KASK. Ik was toen nog volop mijn eigen stem en stijl als maker aan het zoeken. Ik wilde graag met bovennatuurlijke elementen werken. High fantasy, zoals Peter Jacksons The Lord of the Rings-trilogie, vond ik geweldig, maar leek voor mij onhaalbaar om te maken. The Witch liet me zien dat het ook anders kon. De magie voelt even groots als in The Lord of the Rings, maar blijft intiem. Daardoor voelt de wereld echt aan. Voor mij is dit een perfecte film: spannend, meeslepend en magisch. Geen shot te veel, geen moment onbenut. Bij elke herziening ontdek ik nieuwe details. Ook de cast is fenomenaal, met als onverwacht hoogtepunt Black Philip, gespeeld door een zwarte bok genaamd Charlie, die voor zijn spel in deze film zelfs meermaals voor prijzen werd genomineerd. Een absolute must-see die het hedendaagse horror- en folkhorrorlandschap blijvend heeft veranderd.
The Wicker Man (Robin Hardy – 1973)
Ook mijn tweede keuze is een folkhorrorfilm, en opnieuw een bijzonder invloedrijke. De scenarist vertrok vanuit een eenvoudig idee: wat als niet één heiden de antagonist is, maar een hele gemeenschap? Het scenario had veel weg van een melodrama, de film werd gedraaid als een musical en het resultaat is een folkhorrorfilm. Visueel een meesterwerk en auditief betoverend.
Folkhorror draait vaak om een modern personage dat terechtkomt in een geïsoleerde, regressieve samenleving. De impliciete boodschap is meestal: we don’t go back (we keren niet terug naar de oude gebruiken). The Wicker Man doet voor mij net het omgekeerde: de film laat zien hoe aantrekkelijk een samenleving kan zijn waarin mensen in harmonie leven met de natuur, samen zingen en seksualiteit niet in een taboesfeer zit (voor het gemak vergeet ik even de menselijke offers die in deze gemeenschap gemaakt worden).
The Green Knight (David Lowery – 2021)
Een fantasyfolk-meesterwerk. Op het eerste gezicht begint The Green Knight als een klassieke ridderqueeste. Wanneer de mysterieuze Green Knight (een wezen dat het best omschreven kan worden als half boom, half ridder) aan het hof verschijnt, daagt hij iedereen uit: wie hem één slag toebrengt, zal diezelfde slag een jaar later terug ontvangen. Sir
Gawain aanvaardt de uitdaging en moet vervolgens leven met de gevolgen.
De traditionele ridderqueeste ontrafelt zich tot een existentiële zoektocht waarin klassieke ideeën over ridderlijkheid worden bevraagd. De film laat zien hoe externe verwachtingen (rond masculiniteit en ego) ons in de weg kunnen staan.Door een vlaag van machismo, geweld en eerzucht ontzegt Gawain zichzelf een wereld die hij pas tijdens zijn tocht als werkelijk magisch leert ervaren. The Green Knight is een betoverende, contemplatieve film waarin folklore, natuur en mythe samenvloeien. Beeldschoon en ontroerend.
Vampire’s Kiss (Robert Bierman – 1988)
Wat als American Psycho een vampierfilm was, met Nicolas Cage in de hoofdrol? Dan krijg je Vampire’s Kiss. Een satire op de rijke Wall Street-man, die wordt voorgesteld als een bizarre, depressieve en kinderachtige vampier.
Dat deze film bestaat, is een klein wonder. Tijdens mijn eerste kijkbeurt wist ik niet of ik naar een meesterwerk of een complete mislukking zat te kijken. Ondertussen ben ik overtuigd: het is een meesterwerk. Nicolas Cage zet een van de meest gedurfde en onvoorspelbare personages neer die ik ooit heb gezien. Eerlijk waar: een van de beste filmperformances ooit. Een absolute aanrader.
I Saw The TV Glow (Jane Schoenbrun – 2024)
Films en series kunnen werken als een soort tijdelijke houvast. Ze geven vorm en emotie aan iets wat in het echte leven vaak vaag of onzeker voelt: onze identiteit en ons zelfbeeld.
De hoofdpersonages in I Saw the TV Glow raken geobsedeerd door de serie The Pink Opaque. Tijdens het bekijken van de serie kunnen ze even ontsnappen aan hun zorgen en zich identificeren met personages die dichter aanvoelen bij wie ze werkelijk zijn.
Daar gaat I Saw the TV Glow over: escapisme, (gender)identiteit en het toelaten van emoties. Op een moment in de film staat er in krijt op het asfalt geschreven: “there is still time”. Het voelt als een directe boodschap aan de toeschouwer, en aan iedereen die soms worstelt met identiteit en externe verwachtingen. Het is in ieder geval een boodschap waar ik vaak aan denk en die me enorm veel troost biedt.
Nu ik dit zo schrijf, valt het me op dat veel van deze films horror en identiteit combineren. Of beter gezegd: de horror die sociale constructies en externe verwachtingen rond identiteit kunnen oproepen. In die zin kan film tegelijk bevrijdend en beangstigend zijn. I Saw The TV Glow is zo’n film.
