In 1982 beslist de Franse premier François Mitterrand (Michael Fau) dat de tweehonderdste verjaardag van de Franse Revolutie een monument verdient dat de grandeur van de natie weerspiegelt. De verrassing is groot wanneer de opdracht niet naar een Parijzenaar gaat, maar naar een vrij onbekende Deen: Otto von Spreckelsen (Claes Bang), tot dan toe vooral bouwer van kerken en zijn eigen huis. Aan zijn zijde verschijnt de jonge ambtenaar Jean-Louis Subilon (Xavier Dolan), die moet bemiddelen tussen de koppige architect en de grillige politieke top.
Al snel blijkt dat Von Spreckelsen niet enkel tegen beton en glas, maar ook tegen Franse bureaucratie zal moeten opboksen. Terwijl hij droomt van een ‘ontmoetingsplaats voor de mensheid’, wordt zijn visionaire ontwerp voor de kolossale kubus – de toekomstige Grande Arche voor de nieuwe en voornamelijk kantorenwijk La Défense – geplaagd door meningsverschillen over elk detail: van de keuze van het marmer tot de kleur van het glas. In een wereld waar politieke deadlines belangrijker zijn dan idealen, begint de Deen langzaam te breken onder de druk van compromissen.
Met L’inconnu de la Grande Arche brengt de in Lille geboren scenarist en cineast Stéphane Demoustier (La fille au Bracelet, Allons Enfants, Borgo) een klassiek gemaakte, maar indrukwekkend ingetogen drama over de broze relatie tussen kunst, macht en utopie. Zijn film, gebaseerd op de gelijknamige roman van Laurence Cossé en vertoond op het filmfestival van Cannes 2025, situeert zich in dezelfde thematische lijn als The Brutalist van Brady Corbet of Coppola’s Megalopolis: verhalen over visionaire mannen die botsen met systemen die hun dromen kleiner maken.
Demoustier opent zijn historische prent nog met een vleugje idealisme. We zien Mitterrand en Von Spreckelsen wandelen over de Champs-Élysées, terwijl de Deen uitlegt hoe zijn futuristische boog perfect in de as, de zogenaamde ‘Axe Historique’, van de Triomfboog zal passen: een symbolische lijn van revolutie naar moderniteit. Maar de harmonie duurt niet lang. De ene na de andere politieke barst scheurt door het project. Wat bedoeld was als monument voor vrijheid, gelijkheid en broederschap, verzandt in een strijd vol ego’s, budgetten en machtsspelletjes.
De boomlange Deens acteur Claes Bang (William Tell, The Square, Dracula) is ronduit uitstekend als de gedreven architect die zijn integriteit bewaakt alsof het zijn laatste bouwsteen is. Zijn Otto von Spreckelsen is geen held, maar een man die langzaam verteert onder de last van zijn eigen idealen. Ook Xavier Dolan en Swann Arlaud overtuigen als respectievelijk de overwerkte bemiddelaar en de pragmatische Franse collega-architect Paul Andreu, die Von Spreckelsens genialiteit zowel bewondert als verafschuwt.
De meest indrukwekkende scène speelt zich af in een Italiaanse steengroeve, waar Von Spreckelsen persoonlijk het Carrara-marmer uitkiest. De camera van D.O.P. David Chambille (Nouvelle Vague) vangt daar de ware schaal van zijn onderneming: de man tegenover de materie, de kunstenaar tegenover de eeuwigheid. Even lijkt het alsof hij niet aan een monument bouwt, maar aan zijn eigen graf.
L’inconnu de la Grande Arche is geen film van grote gebaren, maar van kleine breuken tussen mens en ideaal, tussen geloof en politiek realisme. Demoustier vertelt met een kalme, bijna documentaire precisie, zonder de tragiek te romantiseren. Zijn biografische prent is een sobere, maar beklijvende reflectie over wat er gebeurt wanneer een visie letterlijk in steen wordt gegoten en langzaam verhardt tot een mausoleum van goede bedoelingen.
Een monument voor de mensheid, zei Von Spreckelsen. Maar L’inconnu de la Grande Arche toont dat zelfs de meest verheven idealen broos worden zodra ze botsen met macht, ego en tijd.
Genre: drama, biografie, historisch
Jaar: 2025
Regisseur: Stéphane Demoustier
Cast: Claes Bang, Xavier Dolan, Swann Arlaud, Michael Fau, Sidse Babett Knudsen
Land: Frankrijk, Denemarken
Speelduur: 104 minuten
