Sedert zijn veelvuldig gelauwerde emotionele roadmovie Western uit 1997 is scenarist en cineast Manuel Poirier een begrip geworden binnen de cinéma Française. Ook met Te Quiero en Les Femmes…ou les Enfants d’Abord, twee intrinsieke mannenstudies, wist Poirier een groot, maar vooral trouw publiek te bekoren. Zijn Chemins de Traverse leunt nauw aan bij Western en ook hier neemt Sergi Lopez – het is inmiddels hun zesde samenwerking – de zware taak op zich om de intense rol van het ietwat antipathiek hoofdpersonage op zijn schouders te dragen.
Het verhaal cirkelt integraal rond Victor, een niet zo’n evenwichtig en vastberaden nitwit en zijn 15-jarige leergierige, maar zwijgzame zoon Felix. Het ontredderde duo doolt rond in een wrakkige (een metafoor voor de sociale en psychische toestand van Victor) Mercedes Benz door het grauwe en regenachtige Bretagne. Felix heeft totaal geen benul van hun einddoel. Zijn consternatie is dan ook groot wanneer ze arriveren in een wat armetierige en karig gemeubelde stek waar een zekere Roselyne, Victors laatste verovering, hen opwacht.
Roselyne komt nauwelijks aan de bak als zingende kloon van straatmus Edith Piaf. Victor mengt zich als nieuwbakken manager prompt in de carrière van zijn kersverse vriendin en belooft haar een succesvolle loopbaan. Victor heeft intussen maar weinig oog voor zijn zoon die de situatie noodgedwongen, argwanend en afwachtend ondergaat. Lang duurt dit mooie liedje uiteraard niet en om de eindjes aan elkaar te kunnen knopen moet vader om de haverklap verhuizen en veranderen van ‘job’.
Felix moet voortdurend switchen van school, omgeving, vriendjes en dat bevordert natuurlijk de stabiliteit en de relatie met zijn vader niet. Wanneer Victor wordt gearresteerd, groeit er een hechte band tussen hen beiden, leert Felix zijn vader meer en meer kennen en komt hij achter de oorzaak die aan de basis ligt van zijn onverantwoorde en chaotische levenswijze. Victor krijgt op zijn beurt inzicht in de moeilijke leefwereld van een opgroeiende en onzekere tiener. Vader en zoon begrijpen en aanvaarden elkaar en samen trekken ze opnieuw de vijandige en wijde wereld in.
Chemins de Traverse is een gevoelige, charmante en uitgesproken immanente roadmovie die grotendeels is geïnspireerd op de succesvolle roman Carreteras Segundarias van Ignacio Martinez de Pison. Ofschoon de gebeurtenissen in het boek zich afspelen in het post-Franco tijdperk in het zuiden van Spanje, heeft Poirier de actie – omwille van autobiografische raakpunten – overgeheveld naar het hedendaagse Bretagne.
Net als in Western trekken de hoofdpersonages – deze keer ligt de nadruk niet op twee kameraden, maar op de intieme relatie tussen vader en zoon – weg om uiteindelijk dichter bij elkaar te komen. Ondertussen en langs de weg die de personages afleggen, observeert Poirier melancholisch de relationele gebeurtenissen die hij spreidt over twee delen.
Aanvankelijk begrijpen vader en zoon elkaar niet en stoten elkaar daarom af. Dit onderdeel mist ritme en is psychologisch te weinig uitgewerkt. In het laatste gedeelte tekent de filmmaker zijn emotievolle en tedere personages met liefde en laat hij ruimte voor sentiment en tederheid en geeft hij met mondjesmaat – in chronologie van hun zwerftocht – de causaliteit van vaders gedrag vrij en stimuleert daardoor de geloofwaardigheid en de empathie. Chemins de Traverse is niet Poiriers’ beste film maar dankzij de ingeleefde vertolking van Sergi Lopez als de vader en de revelerende krachttoer van Kévin Miranda als de ‘lijdende’ en introverte zoon, wordt deze burlesk pathetische kroniek zowaar nog pure cinema du coeur.
Genre: drama
Jaar: 2004
Regisseur: Manuel Poirier
Cast: Sergi Lopez, Kévin Miranda, Lucy Harrison, Mélodie Marcq, Jacques Bosc
Land: Frankrijk, Spanje, Italië
Speelduur: 101 minuten
